‘Boom van de Vrede’

Weymouthden Pinus strobus (Eastern White Pine)

De Weymouthden is een naaldboom vernoemd naar de Britse ontdekkingsreiziger George Weymouth. De Weymouthden behoort tot de dennenfamilie, maar is nooit als kerstboom versierd met lichtjes. Wel is de boom gek op zonlicht en groeit dan ook als een toren richting de zon. De Weymouthden is een enorm hoog uitgroeiende naaldboom die in Nederland een maximale hoogte van 38 meter heeft bereikt maar in Amerika tegen de 60 meter is uitgegroeid. Een boomtoren als dat dient zeer goed bestand te zijn tegen windvlagen aangezien de windsnelheden op zulke hoogtes drastisch toenemen en dus zeer krachtig zijn. Ter verankering heeft de boom dan ook een diepgaand uitgebreid hartwortelstelsel. Deze krachtige boom is ook nog eens ongevoelig voor luchtvervuiling, kan tegen kortdurende overstroming en tegen extreme vorsttemperaturen zoals -30 °C. Vogels kunnen rekenen op het voedselaanbod van de vruchtvorming in de langwerpige kegels, de zogenaamde bananenkegels.

De lofzang voor deze boom bezingt niet alleen de enorme kracht van zelfbehoud toe. De lofzang reikt verder. Deze sierlijke den met extra lange, slaphangende naalden is van groot belang geweest voor vrede op aarde. Deze boomtoren is een krachtig beeld waaruit wijsheid onttrokken kan worden. Hoe kan zoiets imposant niet onze leermeester zijn? De spirituele betekenis van de Weymouthden is groot en heeft veel bloed bespaard. De Weymouthden is inheems in Noord Amerika en Canada en is een boom die daar op zichzelf een spirituele ervaring is geworden.

Ergens tussen de 11e en 15e eeuw leefden een diversiteit aan indianenstammen in Amerika. De indianenstammen leefden niet in eenheid. Het veilig stellen van de eigen stam vereiste een vijandige houding naar de andere stammen. Dit leidde eeuwenlang tot oorlog en geweld. Een onderliggende vraag is “Was er werkelijk sprake van meerstammigheid?”. Het antwoord op deze vraag is niet eenduidig en wordt daarom bepaald vanuit een bepaald perspectief. Uiteraard bestaat er ook een gedachtegang waaruit blijkt dat de stammen een verbondenheid hebben. Deze indianenstammen leefden bijvoorbeeld op hetzelfde continent. Maar in het geval van de hier bedoelde indianenstammen, de Irokezen of ook wel de Haudenosaunee genoemd, kan  gesproken worden van een verwante etniciteit. Toch was dit gevoel van eenheid en verbondenheid niet aanwezig bij hen.

Maatschappelijke verdeling is nog steeds van alledaagse realiteit en de oorzaak hiervan is nog steeds te vinden in de ervaring van verwantschap of het ontbreken daarvan binnenin de menselijke psyche. “Hoe creëren wij vrede?” Is een vraag die we ook symbolisch kunnen benaderen. Hoe maken we van het mentale beeld van losstaande en onafhankelijke bomen een mentaal beeld van eenheid. Hoe kunnen we iedere maatschappelijke groep zien als een gesteltak van eenzelfde boom, verbonden middels één stam? Een mentaal beeld waarbij alle groepen samen één boom vormen kan het besef van samenhorigheid geven en daarmee vrede creëren. Één levensvorm dat overleeft in verbondenheid. De éne wortel staat in dienst van de andere tak en andersom evenzo. Alle onderdelen van de boom zoeken naar een manier van overleven voor de gehele boom.

Dekanaweidah was de naam van de wijze vredestichter die de spirit van de trotse krijgersnatie der Irokezenstammen aan heeft kunnen spreken. Na een lange periode van heen en weer reizen tussen de stammen en pogingen tot diplomatie is de man erin geslaagd een hoogtepunt te bereiken in zijn vredesmissie. Dekanaweidah gebruikte de Weymouthden als symbool van vrede in zijn communicatie. Tot op de dag van vandaag is dit symbool in leven en van betekenis voor de afstammelingen van de Irokezen. Zijn mondelinge en symbolische communicatie heeft wonderen verricht. Door de samenbundeling van de stammen als de kracht van de Weymouthden (White Pine) uit te drukken is de spirit van de 5 grote indianenstammen, de Mohawk-, Oneida-, Onondaga-, Cayuga- en Seneca-stammen inclusief de westerlingen, spiritueel verbonden geraakt. De Weymouthden heeft bundels van vijf naalden waarmee vereniging van de vijf indianenstammen mooi gesymboliseerd is.

Na de mondelinge en symbolische overleveringen van de spirituele vredesbinding is uiteindelijk in 1701 Het ‘Verdrag van de Grote Vrede’ officieel in woorden zwart op wit gelegd, ondertekent door de indianenstammen en de Canadese overheid. Hierbij is officieel een Weymouthden symbolisch aangeplant als Boom van de Vrede. Onder deze boom werden de wapens begraven en werd regelmatig vergaderd door de confederatie over het behoud van de vredesbezegeling “De Grote Vrede”.

De Grote Vrede bestond uit drie delen,

1. Het Goede Woord, dat gerechtigheid brengt voor iedereen

2. Gezondheid, waarmee de gezonde geest in een gezond lichaam gezien wordt als innerlijke vrede dat noodzakelijk is voor vrede op aarde

3. Macht, waarmee de Meester van het Leven wordt vertrouwd in Zijn spirituele Wil.

De Grote Vrede is van generatie op generatie doorgegeven. Dermate krachtig is de vredesverbinding geworden. Deze verenigde Iroquois Confederatie is tot aan de Europese kolonisatie in de 18e eeuw de machtigste macht geweest in Noord-Amerika. Zelfs New York is door hen bewoond geweest. In de 20ste eeuw hebben de Irokezen nog eens nader uitgesproken te hopen dat de Grote Vrede van de Weymouthden zich wereldwijd zou uitspreiden en die wereldvrede zou brengen waar de mensheid zo sterk naar verlangt.

Het symbool van vrede dat tegenwoordig grote internationale bekendheid geniet is de witte vredesduif. Het is opvallend dat niet bewerkt hout van de Weymouthden een bepaalde geur afgeeft waardoor wedstrijdduiven beter gaan presteren. Duivenhokken zijn daarom vaak van het onbewerkte, bleekbruine, lichte Weymouthdennenhout gemaakt. Op deze wijze verspreid de Weymouthden ook na zijn lichamelijk dood symbolisch nog steeds een beetje wereldvrede.

De weymouthden is na de ondertekening van de Grote Vrede naar Europa geïmporteerd door de graaf Weymouth. Hij heeft de boom in grote getalen op zijn landgoed in Wiltshire aangeplant. Sinds die tijd is het hout van de Weymouthden in Europa gebruikt voor deuren en kozijnen in woningen, voor meubels en voor bijvoorbeeld scheepsmasten. Ook is het hout met name toegepast voor uithangborden dankzij de lichte kleur van het hout.  Het hout bleek ook speciaal geschikt voor de bouw van orgels.

Het gebruik in de bosbouw is echter vanwege grootschalige aantasting van stamblaasroest Cronartium ribicola ook weer sterk afgenomen in Europa. De blaasroest is een zeer ernstige schimmelaantasting voor de boom. De schimmel is herkenbaar aan de rode, oranje of gele stippen op de naalden van de Weymouthden. Op de takken en stam treedt hars uit. In een vergaande aantasting verschijnen vruchtlichamen van de schimmel op de bast. Dit zijn centimeter(s)grootte crémekleurige kussenvormige zwammen. De aantasting ziet er net zo uit op de andere waardplant met 5 naalden. Deze andere waardplant is de grootst bestaande dennensoort: de suikerden Pinus lambertiana. Jonge bomen met de aantasting van stamblaasroest groeien zeer slecht door en oudere bomen geraken zelfs in een aftakelingsfase met daarmee een vroegtijdige dood. Een bijzonder feit is dat deze blaasroest naast deze 2 dennen ook Ribes-soorten aantast. Binnen het Ribes-geslacht raakt met name de zwarte bes Ribes nigrum aangetast De soort is bekend van de extreem gezonde bessen. De ribes-soorten zijn een zogenaamde tussenwaard. Hierdoor is de aantasting in bossen tegen te gaan door óf de ribes-soorten te verwijderen óf de 5-naaldige dennen.

Tegenwoordig is deze Weymouthden nog maar sporadisch aan te treffen in een bos in Europa en Nederland of als sierboom in het park. Wanneer u een overgebleven Weymouthden ontmoet, laat u dan inspireren met het idee van vrede. Neem de vrede mee naar uw innerlijke belevingswereld.